Tijd voor MAX - De hik

De hik

De hik wordt veroorzaakt door het samentrekken van het middenrif. Het geluid onstaat doordat de stembanden tegen elkaar aangetrokken worden en de luchtweg afsluiten.

Dit ondewerp wordt besproken met dokter Ted van Essen op 27 maart 2012.

Uitzendingen > dinsdag 27 maart 2012

Wat is de hik?

De hik komt overal ter wereld voor, ook bij dieren. Iedereen heeft wel eens de hik. De hik wordt veroorzaakt door het samentrekken van het middenrif. Het middenrif is een grote spier die de borstholte scheidt van de buikholte, een soort tussenschot. Wanneer die samentrekt, dan wordt het middenrif platter en wordt de ruimte in de borstholte groter en dan zuigen de longen vol met lucht. Bij de hik gebeurt dat plotseling en ongecontroleerd, zodat de stembanden tegen elkaar aangetrokken worden en de luchtweg afsluiten. Dat geeft dat typische geluid van de hik. De frequentie varieert van 4-60 keer per minuut. Soms duurt het een paar minuten, maar het kan ook dagen duren!

Waarom hebben we de hik? Evolutionair gezien?

Volgens de evolutieleer waren er eerst amfibieën en toen pas de zoogdieren. De hik zou een evolutionair overblijfsel zijn van onze vroegere amfibie-ademhaling. Bij ongeboren baby’s is de hik een normaal verschijnsel, en komt voor vanaf de 8e week van de zwangerschap. Naarmate de longen van de baby rijpen, neemt het hikken af. Te vroeg geboren baby's hikken relatief meer, tot zo'n 2,5% van de tijd, doordat hun longen bij de geboorte minder ontwikkeld zijn dan die van een voldragen pasgeborene. Hoe ouder we worden, hoe minder vaak het hikken voorkomt. Behalve die chronische hik; die komt juist vaker voor bij ouderen dan bij jongeren.

Heeft de hik een functie?

Niemand heeft ooit een functie verzonnen voor de hik. Voor hoesten en niezen kun je dat nog wel bedenken, maar de hik lijkt zinloos. Iemand heeft ooit bedacht dat hikken bij ongeboren baby’s de ademhalingspieren oefent. Of als een waarschuwing voor te grote brokken voedsel. De meeste mensen vinden de hik vervelend en soms is het ook pijnlijk als het aanhoudt. Men kan er pijn op de borst van krijgen, uitgeput van raken, uit de slaap houden en problemen geven met eten en drinken.

Waardoor krijgt met de hik?

Het komt soms door het uitzetten van de maag of schrokkerig eten, door een plotselinge temperatuursverandering, door bepaald voedsel (vooral gekruid), bij te snel of te veel eten, door kauwgum, roken, alcohol, opwinding of koolzuurhoudende dranken. Allemaal dingen die het middenrif kunnen prikkelen. Aanhoudende hik kan worden veroorzaakt door aandoeningen van longen, nieren, hart, maag, darm, alvleesklier, lever of hersenen, door stofwisselingsziekten of bepaalde medicijnen.

Is de hik te voorkomen?

Heel eerlijk gezegd is niet bekend hoe de hik kan worden voorkomen.

Feiten en fabels over het oplossen van de hik

Iemand laten schrikken
De oren dichtdrukken, en met een rietje water drinken
Veel praten
Een klontje suiker in azijn drenken en erop zuigen
Een papieren zakdoekje op een puntje draaien en daarmee in de neus kietelen, hierdoor gaat men niezen en stopt het
Koffielepel poedersuiker opeten
Pindakaas eten
Drie keer achter elkaar de neus snuiten en tegelijkertijd op een dropje zuigen.

Of het opzeggen van het volgende rijmpje: ‘Hikke pikke porretje, de meester heeft een snorretje. De meester heeft een sik, weg met de hik. Geef ‘m aan een anderman, die ‘m wel verdragen kan’. Maar dit is natuurlijk ook een fabeltje.

Vraag en antwoord

In deze chat kunt u tot een half uur na de uitzending vragen stellen over de medische onderwerpen uit de uitzending. Andere vragen worden niet beantwoord. Dit betreft geen persoonlijk consult! De huisarts moet u daarvoor immers goed kennen. Onze huisarts helpt u in deze chatsessie graag met algemene informatie en achtergronden bij het onderwerp van de uitzending.

U stelt uw vraag, als u dat wilt, anoniem. Uw e-mailadres is niet zichtbaar voor anderen en u kunt een fictieve naam opgeven. De naam die u achterlaat is wel zichtbaar. Wilt u, ter bescherming van uw privacy, persoonlijke gegevens niet vermelden in uw bijdrage!

U kunt chatten met huisarts Ted van Essen van 17.35 uur tot 18.50 uur.

Zodra uw vraag is beantwoord, ontvangt u een e-mail.

Dit gastenboek is gesloten. Het is niet mogelijk een nieuwe reactie te plaatsen. Wel kunt u eerdere bijdragen inzien.

Spelregels gastenboek

De chat is nu gesloten!

27-3-2012 18:32

De hik

Beste Ted,

Er is zeker wel een middel om van de hik af te komen. Toen mijn vader (in 1977) een open-hartoperatie had ondergaan, kreeg hij de hik, wat voor hem natuurlijk erg onaangenaam en pijnlijk was. Het verplegend personeel had de oplossing: een zakje over mond en neus en zo lang mogelijk rustig ademhalen. Dit werkt gegarandeerd. Ik weet dit uit ervaring!
Ik zou willen dat meer mensen dit wisten. Zou een hoop hikleed schelen!

Groet, Jeanette

Het werkte kennelijk bij hem. Doen we ook bij hyperventilatie. Misschien hangt het daarmee samen.

Ted van Essen, huisarts

Afzender: Jeanette

27-3-2012 18:31

de Hik

hallo dr. ted.. ik heb s,nacht als ik even wakker word altijd 3 hikjes en dan de hele dag niet meer??????

Heel apart. Ik heb er geen verklaring voor, maar mooi dat het weer tijdig stopt.

Ted van Essen, huisarts

Afzender: hanny stijns versnel

27-3-2012 18:30

de hik

Geachte dr.T.Essen,

Mijn moeder is j.l.07-03-2012 overleden aan complicaties bij een buik aneurysma, nu had zij een aantal weken hiervoor al last van de hik wat ook erger werd.
Nu is mijn vraag aan u: kan dit al een teken zijn geweest van deze aneurysma?

Met vriendelijke groet,

Mw.J.Smeding.

Dat zou heel goed kunnen. Zo'n aneurysma kan op het middenrif gedrukt hebben. Dat is ook de reden dat mensen met langdurige hik altijd helemaal door de molen gaan om een oorzaak op te sporen. Bij uw moeder kennelijk te laat.

Ted van Essen, huisarts

Afzender: Smeding, J

27-3-2012 18:30

oplossing tegen de hik

Bij toeval heb ik een oplossing tegen de hik gevonden. Leg de rugkant van je hand tussen je schouderbladen

Magisch!

Ted van Essen, huisarts

Afzender: carla

27-3-2012 18:29

Hik

Hoe komt het dat ik na eendroge creacker altijd de hik krijg?

Geen idee, maar een goede reden om er wat op te smeren!

Ted van Essen, huisarts

Afzender: Jannie Padding

27-3-2012 18:28

hik

Volgens mij weet ik de oplossing voor de hik !!!Mijn man heeft regelmatig de hik ,ik geef hem een ijslollie en binnen een paar seconden is het over ,,en dit is echt waar .

Dat prikkelt waarschijnlijk een zenuw of het middenrif. Mooi dat het helpt.

Ted van Essen, huisarts

Afzender: doetie de Vries-Kramer

27-3-2012 18:27

65 plusser

Hoe kan het dat ik de hik krijg tijdens het eten van een stukje rundvlees

Doordag zoiets door de onderste vernauwing in de slokdarm moet, prikkelt dat het middenrif. Dat kan een prikkel tot hikken zijn.

Ted van Essen, huisarts

Afzender: a.van slooten

27-3-2012 18:25

Hik

Zelf ook dit probleem gehad (3 dagen de hik). De bedrijfsarts drukte hard op mijn oogballen en weg was de hik. Ik mocht dit nooit zelf doen, het was zeer gevaarlijk voor het gezichtsvermogen. Toch zelf gedaan en het hielp direct.

Dat prikkelt een bepaalde zenuw. Wordt ook wel gebruikt als het hart op hol slaat. Maar: 'Don't try it at home'!

Ted van Essen, huisarts

Afzender: Heuzen

27-3-2012 18:24

piep in de oren

Hallo dokter Ted
graag wil weten hoe het komt,dat je af en toe een lange piep in je oren hoort

m.vr.gr.

willen weten h

Dat is inderdaad erg vervelend en kan soms samenhangen met doofheid. Ik kunt het beter even laten nakijken.

Ted van Essen, huisarts

Afzender: Thea Overbeek